Acolï

Jɔk Wikipedia
Kɛɛcthïn: äden, yiɔ̈ɔ̈p
Acholiland, Uganda.png

Acolï ee biääk de Kɔcënailkɔ̈u (Nilotic), tɔ̈ lɔŋ pacuɔl në biäk de Pabak Ekuatoria ku kaa ye jam në thoŋ Acolï. Yen, ee thööŋë në (2013) në ruɔ̈n biänabuur rou ku thiɛ̈ɛ̈rkudiäk ke kee nɔŋ cin këcït 60,000 (biänabuur thiɛ̈rdhetem) në Thouth Thudän, ku 1.6(biänabuur thiɛ̈rnyɛɛny thiɛ̈ɛ̈r) mïliön në Uganda. Acolïi aacïï wëlbääny (politikol) ke rɔt jɔt ënɔŋ bäny muk në Rwodï man ë bɔ̈bei dhïn tök në mɛ̈c muk bɛ̈i juiëc nɔŋ yiic dhiɛ̈n wääc. Rwodï ee ciɛɛŋ de riɛɛr de Nhialic gam, ku gël në kɔc ŋuɛ̈n ke  kanthol, ku dhïn; në kanthol looinyin (atoc) lëu bë tɔ̈ ë kɛm ke dhiɛ̈n. Ajuiɛɛr ee bɛ̈n në Akutnom de ciɛɛŋdïtic ku kɔc cïï tɔ̈ në ciɛɛŋdïtic ëya ku tɛ̈ŋ de kuɛt/ bääny. Piny de Acolï, nyic ke ŋom Kwaro, ee adööc de baai ëbɛ̈n. Kɔc aalëu bïk piny ceŋ të ye kɔc ka ke paanë, dhïn ka macthok.

Në ciɛɛŋic, ke keek ka ke ye piny dac muk në Acolï ke ye kë de yäp, kë de nyuäth/biöök (lɔ̈k), kë de puɔ̈ɔ̈r, ku rëër, ku Rwodï anɔŋ piny teerkï në kɛm ke dhiɛ̈n. Yen Acolïï aakee kɔn tɔ̈ në lɔ̈ŋ de Bar-el-gädhal ku jötkï lɔ Paguot, piny de Uganda në ruɔ̈ɔ̈nbuɔt 17, loikï piny Acolï, ku ka ye töŋ de kuandït (dhïn) de Uganda. Ku Acolïï ke Paguot Thudän aacie keek kan nyic ke kee ye biääk de piny Acolï.