Pabak ë Thudän ë wëëuic

Jɔk Wikipedia
Kɛɛcthïn: äden, yiɔ̈ɔ̈p
AT0705 map.png

Pabak ë Thudän ë wëëuic[cokic | cok tënëyökic]

Pabak ë Thudän ë wëëu, ee kë ye cɔl piny ë wëëu la kök tuuc nɔŋic tiim ciek nɔŋ kuɔɔth la kötöt ku noon thiin ciek tɔ̈ në kɛmken ciek tɔ̈ në Apirïka ciɛl ku padaŋ de Apirïka.

Tëdɛ̈ŋ ku tɛ̈t[cokic | cok tënëyökic]

Käke biäk de pabak në lɔŋ dïït ë wëëu nɔŋ läk gɔl thok në pabak agut en lɔŋ lɔ pacuol [west] Apirïka, ee lɔŋ abaŋ thiin de pabak në ɣän thöny ke piny de Kamerun. Në pam de lääk cï kooth wei nɔŋic pëny atɔ̈ në baŋë parut nhom tueeŋ Thaɣara wëëudït ku lɔ̈k ë guöt tɔ̈ ruɔr alɛk thïn në DR Koŋgo. Piny ë pacɔ̈k acï thɔ̈ɔ̈ŋ nhom, cɔk në nɔŋ en biäk de kur thii ci Bɛr Albert gɔ̈ɔ̈l piny në pacuɔl Ithiopia.

Adëciil[cokic | cok tënëyökic]

Kuat de macthok de tiim ë nyok ku coi kï kenë wɛl thii ye cil piny nëke cök, cï man ë conibertum ku nuɔn lɔu ku gaau kenë nuɔn weŋ. Kuat adeciil tɔ̈ piny daan kenë akith yiic äka wan 1,000 thok të kueen ë keek në mɛ̈cken thook.

Kuat ë läi[cokic | cok tënëyökic]

Kuat ë läi cï thiök bïk thuny, cït akön cieŋ ror de Apirïka (Cad ku CAE], pabak Apirïka gɔ̈l, aluör [cheetah], kuanyjäŋ [leopard], kör ë Mathai [Maasai lion], ku jɔl yaa thiäŋ dït ë tɛt.

Diɛɛr në riäk ku muöök[cokic | cok tënëyökic]

Puör de atek ruönic ku ciɛŋ de määc ë läi juëc ee piny kiith nhom në nyuɔ̈th ku cäth dïït cin ë thok, abï piny döŋ ke cin wɛl bï yaa wëëuic, ku tem dïït de tiim ke mac ku cuëny ë mim ku many dïït ë ruöc.

Kënë acï tiim roor tek yiic bïk döŋ ë ke lok arëëtic. Emɛn ke piiny dït kënë guɔ rac aŋuot ë ke tɔ̈ arëër ke ke kënë gɛ̈l. Yäp ë läi ajaac ee töŋ de ka jööric. Në yic ciɛl col ku ciɛl ɣër cieŋ parut, ɣɔn thɛɛr ake cieŋ parut lɔ̈k dïït ë pïïr [ecoregion] ku ee mɛn acï yäp dït ajaac ke thuuny. Anɔŋ panhom ë läi kewutic tɔ̈ në lɔ̈k kɔ̈u alɔŋ ë thök de bai pan cɔl Kamerun ku Ithiopia. Ku ɣɔ̈n kɔ̈k cïke gël, ku yen ɣɔ̈n juëc acin käŋ arëëtic, ku de peei ee yäp ë thuëëc tɔ̈ pan ë CAR anɔŋic aɣɔɔu lik ke daai ë läi.